2012 yılının henüz üçüncü ayında, ikinci büyük iş cinayetinin acısıyla sarsılmaktayız. Henüz Gökdere barajındaki işçilere ulaşılamamışken önceki gün İstanbul Esenyurt’ta bulunan inşaat şantiyesinde çıkan yangında 11 işçi yaşamını kaybetti. Yakınlarına başsağlığı diliyor acılarını paylaşıyoruz.

İŞ CİNAYETLERİNE DAVETİYE ÇIKARANLAR SORUMLUDUR!!

2012 yılının henüz üçüncü ayında, ikinci büyük iş cinayetinin acısıyla sarsılmaktayız. Henüz Gökdere barajındaki işçilere ulaşılamamışken önceki gün İst

anbul Esenyurt`ta bulunan inşaat şantiyesinde çıkan yangında 11 işçi yaşamını kaybetti. Yakınlarına başsağlığı diliyor acılarını paylaşıyoruz.

Türkiye`de her gün 172 iş kazası, 4 ölüm, 6 sürekli iş göremezliğin meydana geldiği biliniyor. Bu anlamda ülkemizin ölümlü iş kazalarında Avrupa birincisi ve dünya üçüncüsü olduğu yetkililer tarafından da dile getiriliyor. Ancak sadece 2012 yılında yaşananlara bakıldığında dahi "iş kazalarından" değil "iş cinayetlerinden" söz etmemiz gerektiği netlik kazanıyor.

Gökdere barajındaki akıl almaz ihmallerin sorumluluğunu yürütmesi durdurulan Yönetmelik`e bağlayanlar, İstanbul Esenyurt`da yaşanan facianın ardından da Türkiye`nin bir İş Güvenliği Yasasına ihtiyacı olduğunu ifade ediyorlar.

Oysa Türkiye`nin tüm kaynaklarını hızla özel sektöre devretme ve maliyetleri düşürerek aşırı kar etme esasına dayalı "büyüme" anlayışı, denetimsizliği ve kontrolsüzlüğü beraberinde getirerek geri dönüşü olmayan kayıpların yaşanmasına neden olmaktadır. Bu anlamda yürütme erkini elinde tutan siyasi iktidar sorunu mevzuat eksikliklerine yüklemekle sorumluluktan kaçamaz. Zira mevzuat ya da yasa, yaşanan sorunlardan sonra değil, önce oluşturulmak durumundadır. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik, 11 işçinin can verdiği olayın ardından verdiği demeçte, çadır malzemesinin yanmaya müsait olduğunu, 40 işçinin kaldığı bir çadırda tek bir çıkış alanının bulunmasının eksiklik olduğunu belirtmiş, karşılıklı çıkış alanlarının bulunması gerektiğini ifade etmiştir. Çelik "Türkiye`nin iş güvenliği yasasına ihtiyacı olduğunu ve yeni iş sağlığı mevzuatının yakında yürürlüğe gireceğini" de sözlerine eklemiştir. Türkiye ekonomisinin olası krizlerini inşaat sektörünün büyümesiyle yamamaya çalışan bir anlayışın bu noktadaki denetimsizlikleri giderme yönünde her zaman "geç kalması" şaşırtıcı değildir.

Bir diğer yandan sermayenin önündeki engelleri kaldırmak için müthiş bir hızla torba yasalar, Kanun Hükmünde kararnameler çıkarılmaktadır. Yine aynı şekilde, kentlerimizi rant alanlarına dönüştüren 2B Yasası ya da kentsel dönüşüm uygulamalarına hız vermek için depremi bahane ederek hazırlanan Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun Tasarısı hızla hazırlanabilmektedir. Her yeri inşaat alanına çevirebilecek yasalar hızla çıkarılıp mevzuatlar oluşturulurken, "Türkiye`nin bir İş Güvenliği Yasasına "ihtiyacı olduğunu ifade etmek asıl önceliğin ne olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.

Esenyurt`ta yaşanan facianın tekrarlanmaması için şu soruların ivedilikle yanıtlanmasına ihtiyaç vardır:

•· İşçiler sağlık sigortası, çalışma süresi gibi yasa ile belirlenen çalışma koşullarına uygun olarak çalıştırılmakta mıdır?

•· İşçilerin iş güvenliği önlemleri bağlamında çalışma ve barınma koşulları denetlenmekte ve raporlandırılmakta mıdır?

•· İşçilerin kaldığı çadırlar nasıl bir malzemeden yapılmıştır ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik`in açıklamasında olduğu gibi çadırlarda gerçekten tek çıkış noktası mı vardır?

•· İşçi sağlığı ve iş güvenliği tüzüğünde yer alan " İşçi koğuşlarının pencerelerinin üst kısımları, her zaman açılıp kapanacak şekilde (vasitaslı), yataklar, tabanla bağlantısı kesilecek surette karyola ve somyalar üzerine yayılacak, aralarında en az 80 santimetrelik bir açıklık bulunacak, başuçlarına, özel eşyaların konması için, küçük etajer veya komodinler konacak, iki katlı karyola ranza kullanıldığı hallerde, katlar arasındaki yükseklik ile karyola somyaların genişliği 80 santimetreden az olmayacaktır." ve "Koğuşların, soğuk mevsimlerde sağlığa uygun bir şekilde ısıtılması gerekir. Isıtmak için soba kullanıldığında, duman, gaz ve yangın tehlikesine karşı gerekli tedbirler alınacaktır." hususları sağlanmış mıdır?

Basında çıkan haberlere göre yakın zamanda hazırlanmakta olan yeni bir İş Güvenliği Yasa tasarısı Meclis gündemine taşınacaktır. Bu güne kadar İşçi Sağlığı ve İş Güvenliğine ilişkin yasal düzenlemeler sermayenin önündeki engelleri kaldırmaya, denetim süreçlerini özel sektöre devretmeye yönelik olmuştur. Bu tasarı da aynı anlayışın devam ettirildiği görülmektedir.

Tasarının hazırlanma sürecinde ve içeriğinde sendika ve meslek odaları adeta yok sayılmıştır. Bugün mevzuat eksikliğini bahane edenler hazırladıkları yeni yasa tasarısında da; alt işverenlerin (taşeronların) iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili yükümlülükleri düzenlememiş, İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu`nun uygulamasını denetleme konusunda sadece teknik iş müfettişlerini yetkili kılmış, ev hizmetlerinde çalışanlar ve işçi istihdam etmeyen Bağ-Kur`luları kapsam dışında tutmuş ve İş kazası ve meslek hastalığı sayılan halleri sınırlandırmıştır.

Bugün için mevcut yasaların insan yaşamını öncele alan bir anlayışla uygulanması bile bu kayıpları yaşamamıza engel olabilecektir. Zira 4 Aralık 1973 yılında Bakanlar Kurulu kararı ile çıkan ve hala yürürlükte olan İnşaat işyerlerinde İşçi sağlığı ve iş güvenliği tüzüğü "İşçilere ait yatıp kalkma yerlerinde ve diğer müştemilatında bulunması gereken sağlık şartları ve güvenlik tedbirleri" başlığı altında, işçilerin barınma koşullarının nasıl olması gerektiğini açık bir şekilde tarif etmiştir. Bu anlamda daha çağdaş standartların oluşturulması bir yana hiçbir standardın kurumsallaşması sağlanamamış, yürütme erki bu asgari koşulları dahi uygulattıracak denetimi sağlayamamıştır.

Yeni acılar ve kayıplar yaşanamaması için İşçi sağlığı ve iş güvenliği mevzuatı çalışanlar lehine yeniden düzenlenmelidir.

İnşaat Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu

TMMOB 2. Ücretli Mühendis, Mimar, Şehir Plancıları ve İşsizlik Kurultayı, 25 Şubat 2012 tarihinde Ankara Kocatepe Kültür Merkezi’nde gerçekleştirildi. Kurultayda Türkiye’nin dört bir yanından gelen 399 delege, 12 bölgede İl Koordinasyon Kurulları tarafından düzenlenen yerel kurultaydan gelen önergeleri görüşerek karara bağladı.

TMMOB 2. Ücretli Mühendis, Mimar, Şehir Plancıları ve İşsizlik Kurultayı, 25 Şubat 2012 tarihinde Ankara Kocatepe Kültür Merkezi`nde gerçekleştirildi. Kurultayda Türkiye`nin dört bir yanından gelen 399 delege, 12 bölgede İl Koordinasyon Kurulları tarafından düzenlenen yerel kurultaydan gelen önergeleri görüşerek karara bağladı.

Divanın seçimi ile başlayan kurultayda, divan başkanlığına Bedri Tekin, divan başkan yardımcılıklarına Berdan Dinçyürek, Bekir Erdem Öztürk, yazman üyeliklere de Şebnem Gürses ve Haluk Fıçıcı seçildi.

Divanın oluşumu sonrası açılış konuşmasını yapan TMMOB Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Soğancı, neoliberal politikaların toplumun tüm kesimlerini olduğu gibi mühendis, mimar ve şehir plancılarını da olumsuz yönde etkilediğini belirterek, mücadelenin ortaklaştırılmasına vurgu yaptı.

Neo-liberal politikaların en iyi uygulayıcısı olan AKP İktidarı döneminde, enerjiden haberleşmeye, eğitimden sağlığa, tarımdan sosyal güvenliğe kadar tüm alanlarda yapısal bir dönüşüm gerçekleştirildiğini kaydeden Soğancı, bu dönüşümden kentlerin, köylerin, tüm yaşam alanlarının yanı sıra mühendislik uygulamalarının, mühendislerin sosyal konum ve koşullarının da doğrudan olumsuz biçimde etkilendiğini ifade etti. İnsan yaşamının her aşamasından sorumlu olan mühendislik, mimarlık ve şehir plancılığının hızla işlevsizleştirildiğini söyleyen Soğancı, "Gelecek hem ülkemiz mühendislik, mimarlık ve şehir plancılığı hizmetleri açısından, hem de mühendis, mimar ve şehir plancıları açısından kaygı vericidir. Güncel gereklere uygun ciddi bir istihdam politikası oluşturulması gerekirken; bu yapılmamakta, ülkemiz kaynaklarının sömürüsüne dayanan politikalarla, yalnızca nitelikli işgücünün ihracı teşvik edilmektedir. Kendi işsizlik krizini çözmeye çalışan gelişmiş ülkelerin yönlendirdiği uluslararası nitelikli emek pazarı, giderek ülkemiz meslek insanlarına daha kapalı hale gelmektedir. Bu nedenle, bir yandan bu sürece ciddi bir direniş göstermek, diğer yandan da ülkemiz insan kaynaklarının heba olmamasını sağlayacak politikaların, meslek alanlarında örülmesini sağlayacak adımları hızla atmak gerekiyor" dedi.

Soğancı: Asparagas üniversitelerin açılması ileride çok daha büyük sorunlara yol açacak

Mehmet Soğancı, mesleği işlevsizleştirmeye yönelik olarak özellikle eğitim alanındaki politikalara dikkat çekerek şöyle devam etti:

"Sadece ülkedeki üniversite mezunu sayısını artırmak amacıyla istihdam imkânı bulunmayan alanlarda, ülke gereksinimleri ve çağdaş bir mühendislik eğitiminin en düşük standartları dahi dikkate alınmadan ardı ardına asparagas üniversitelerin, fakültelerin ve bölümlerin açılmasının ilerleyen yıllarda çok daha büyük sorunlara yol açacağı aşikâr. Ülkemizde farklı adlar altında 150`nin üzerinde fakültede mühendislik eğitimi veriliyor. Her yıl mühendislik fakültelerine 60 binin üzerinde yeni öğrenci kaydoluyor. Her yıl alınan öğrenci kadar mezun verildiğini varsayarsak yılda ortalama 60.000 yeni mühendis iş hayatına atılıyor demektir. Oysa meslek alanında var olan işsizlik çok yüksek boyutlarda. Üniversite diplomasına sahip kişilerin birçoğunun ya iş bulamadığını ya da eğitimini aldığı dalda çalışmadığını görüyoruz. Hal böyle iken bilimsel gereklere ve ülke gerçeklerine göre değil, sadece sübjektif nedenlerle üniversite, fakülte ve bölümler açılması, sonuçları itibariyle kolay çözülemeyecek sorunlar ve tahribatlar yaratacak. Mühendislik eğitimi ile ilgili sorunlar ortadayken karşımıza bu dönem bir de teknoloji fakülteleri çıktı.

TMMOB`ye kayıtlı üye sayısı 2011 sonu itibariyle 400.000`i aştı. Üye sayımızda son beş yıldaki artış 100.000‘i geçti. Ülkemizde, mezun olan her mühendisin istihdamına yönelik bir olanak bulunmamaktadır. Bugün mühendislerin %25`i işsizdir ya da kendi mesleği dışında alanlarda çalışmaktadır. Yatırım planlamasına bakılmaksızın öğrenci alım sayılarının arttırılmasının işsiz mühendislerin içine yeni işsizlerin katılmasına yol açacağını söylemek için kâhin olmak gerekmiyor.

Öte yandan çalışan üyelerimizin üçte birlik bir oranı, yani önemli bir kısmı kamuda çalışmaktadır. Ancak bu önemli kesimin, toplu sözleşme ve grevi de içeren sendikal hakları; uluslararası normlara uygun olmayan bir biçimde engellenmektedir. Kamuda çalışan mühendisler, mimarlar ve şehir plancıları açlık ile yoksulluk sınırları arasına sıkışan ücretleriyle yaşam mücadelesi vermek zorunda kalmaktadır. Kamuda çalışan mühendis, mimar ve plancıların ücretleri diğer tüm kamu çalışanları da dahil derhal insanca yaşanabilecek bir düzeye çıkarılmalıdır.

Özel sektörde ise parçalı bir biçimde istihdam edilen ücretli çalışan mühendis, mimar ve şehir plancıların çok az bir kısmı, ancak büyük işyerlerinde sendikal örgütlenmeler içinde yer alabilmektedir. Kamuda ve özel sektörde çalışan mühendis, mimar ve plancıların uluslararası hukuka uygun grevli- toplu sözleşmeli sendikal haklarının kullanımı mutlaka sağlanmalıdır."

Kolaylaştırıcı Kurul oluşturuldu

Mehmet Soğancı`nın açılış konuşmasının ardından Divan`a verilen bir önergeyle, yerel kurultaylardan gelen önergelerin birleştirilmesi için bir kolaylaştırıcı kurul ve sonuç bildirgesi komisyonu oluşturuldu. Aralarında İMO delegesinin de olduğu Kolaylaştırıcı Kurul, önergeleri ortaklaştıracak bir çalışma yaparak kurultaya sundu.

Önergelerin oylanarak karara bağlanması sonrasında Sonuç Bildirgesi Komisyonu tarafından hazırlanan sonuç bildirgesi taslağı okundu ve sonuç bildirgesi kurultay delegelerinin önerileri ile zenginleştirilerek onaylandı.